ทุนจม (Sunk Cost) ในธุรกิจ SME แก้ยังไง

ทุนจม (Sunk Cost) ในธุรกิจ SME จะต้องแก้ยังไง? พร้อมมุมมองที่ผู้ประกอบการต้องรู้ เพื่อดึงกระแสเงินสดกลับคืนมา

ในการทำธุรกิจ SME ปัญหาใหญ่ที่ทำให้ธุรกิจสะดุดมักไม่ใช่การขายไม่ได้เสมอไป แต่คือภาวะ “เงินจม” หรือ “ทุนจม” ไม่ว่าจะเป็นสินค้าค้างสต๊อกที่ขายไม่ออก การลงทุนตกแต่งร้านสาขาที่แทบไม่มีลูกค้า หรือการซื้อเครื่องจักรราคาแพงมาแล้วไม่ได้ใช้งานตามเป้า

เมื่อธุรกิจเกิดภาวะทุนจม สิ่งที่ตามมาคือ “สภาพคล่องหาย” และ “เงินหมุนไม่ทัน” TISCO จะพาผู้ประกอบการมาทำความเข้าใจกับดักทางจิตวิทยานี้ พร้อมวิธีแก้ปัญหาเพื่อดึงกระแสเงินสด (Cash Flow) ให้กลับมาหล่อเลี้ยงธุรกิจได้อีกครั้ง

Sunk Cost Fallacy : ทำไมเจ้าของธุรกิจถึงยอมทนกับทุนจม

ในทางธุรกิจ Sunk Cost  หรือ ต้นทุนจม คือเงินที่จ่ายไปแล้วและไม่สามารถเรียกคืนกลับมาได้เต็มจำนวน แต่ในทางจิตวิทยา ผู้ประกอบการมักตกหลุมพรางที่เรียกว่า Sunk Cost Fallacy อคติจากต้นทุนจม กับดักของความเสียดายที่ทำให้เราขาดทุนซ้ำซ้อน

ตัวอย่าง คุณลงทุนเปิดหน้าร้านไป 1 ล้านบาท แต่ผ่านไป 6 เดือนร้านขาดทุนทุกเดือน แทนที่คุณจะปิดสาขานั้นเพื่อหยุดเลือดไหล คุณกลับคิดว่า “อุตส่าห์ลงทุนค่าตกแต่งไปตั้งเยอะแล้ว เปิดทิ้งไว้อีกหน่อยละกัน เผื่อจะดีขึ้น” การตัดสินใจด้วยอารมณ์ “เสียดาย” นี้นำไปสู่การควักเงินสดก้อนใหม่ไปถมในหลุมเดิมซ้ำๆ จนส่งผลกระทบต่อสภาพคล่องของธุรกิจหลัก

4 วิธีแก้เกม เมื่อธุรกิจ SME เผชิญภาวะ “ทุนจม”

หากธุรกิจของคุณกำลังเผชิญกับภาวะทุนจม นี่คือแนวทางแก้ไขที่ช่วยให้ผู้ประกอบการก้าวข้ามปัญหานี้อย่างเป็นระบบ

1.แยก “อารมณ์” ออกจาก “ตัวเลข”

สิ่งแรกที่ต้องทำคือยอมรับความจริง การเป็นเจ้าของธุรกิจย่อมมีความผูกพันกับโปรเจกต์ที่สร้างมากับมือ แต่คุณต้องประเมินสถานการณ์จากตัวเลขในปัจจุบัน ไม่ใช่เงินที่เสียไปในอดีต ลองตั้งคำถามว่า “ถ้าวันนี้ฉันยังไม่ได้เริ่มทำโครงการนี้ ฉันจะยังอยากลงทุนกับมันอยู่ไหม” หากคำตอบคือ “ไม่” นั่นคือสัญญาณที่คุณต้องหยุด

2.กล้าตัดสินใจ “ตัดเนื้อร้าย เพื่อรักษาชีวิต”

ธุรกิจก็เหมือนชีวิต การบริหารธุรกิจต้องรู้จักจังหวะถอย เช่น หากมีสต๊อกสินค้าตกรุ่นกองอยู่เต็มโกดัง การยอมจัดโปรโมชันลดล้างสต๊อกแบบขาดทุน ย่อมดีกว่าการเก็บสินค้าไว้จนเสื่อมสภาพและเสียค่าเช่าโกดังไปฟรี ๆ การตัดใจยอมรับผลขาดทุนในวันนี้ คือการซื้อ “กระแสเงินสด” กลับมาหมุนเวียนในธุรกิจทันที

3.รีวิวโครงสร้างธุรกิจและพฤติกรรมลูกค้า

วิเคราะห์อย่างตรงไปตรงมาว่าเหตุผลที่ทุนจมเกิดจากอะไร? สินค้าล้าสมัย? ทำเลไม่ตอบโจทย์? หรือพฤติกรรมผู้บริโภคเปลี่ยนไป? การเข้าใจสาเหตุที่แท้จริงจะช่วยให้คุณไม่กลับไปตัดสินใจผิดพลาดแบบเดิม และสามารถปรับ Business Model ให้เข้ากับสถานการณ์ปัจจุบัน สอดคล้องกับเทรนด์ธุรกิจให้มากที่สุด เพื่อสร้างโอกาสใหม่

4.ปรึกษาผู้เชี่ยวชาญทางการเงินเพื่อปรับโครงสร้าง

เมื่อสภาพคล่องเริ่มมีปัญหา การพยายามหาทางออกเพียงลำพังอาจทำให้เกิดความเครียดและมองข้ามบางจุดไป การปรึกษาที่ปรึกษาทางการเงินสำหรับธุรกิจ หรือสถาบันการเงิน จะช่วยให้คุณเห็นภาพรวมของหนี้สิน โครงสร้างต้นทุน และอาจพบทางออกเช่น การขอสินเชื่อเพื่อเสริมสภาพคล่อง การรีไฟแนนซ์ หรือการจัดการหนี้การค้าที่มีประสิทธิภาพมากขึ้น

หรือถ้ายังไม่เต็มอิ่มสามารถอ่านบทความสิ่งที่ไม่ควรทำเมื่อทุนจม ยิ่งฝืนอาจยิ่งเสียเงินมากกว่าเดิมสำหรับเติมไฟในการบริหารได้เช่นกัน